Θα επιτρέπατε την τοποθέτηση κεραίας κινητής τηλεφωνίας στην Ακρόπολη ή τον λόφο του Φιλοπάππου;

Κάπως έτσι ξεκίνησε στη 01:00 π.μ. η τοποθέτηση του ΣΕΚΑ στη συνεδρία του ΚΑΣ της 9/7/2025, που έκρινε την τύχη του μοναδικού μινωικού κτηρίου στον λόφο Παπούρα Καστελίου. Επικουρικά προς την παραπάνω διατύπωση τέθηκαν κάποια απλά δεδομένα, που, αυτονόητα, θα έπρεπε να είχαν αποθαρρύνει τα μέλη του ΚΑΣ να διεξαγάγουν οιαδήποτε συζήτηση γύρω από το ενδεχόμενο τοποθέτησης εγκαταστάσεων ραντάρ δίπλα στο μινωικό μνημείο: α) μη αποπεράτωση της ίδιας της ανασκαφής του μνημείου, β) μη διερεύνηση του υπόλοιπου λόφου, όπου διαπιστώνονται και άλλες μινωικές θέσεις, γ) πρόχειρη και ατελής μελέτη. Έπειτα, παρατηρήσαμε ότι εφόσον το παρόν όργανο είναι το κεντρικό αρχαιολογικό συμβούλιο, η έγνοια του θα έπρεπε να είναι όχι μόνο η κήρυξη του λόφου Παπούρα ως αρχαιολογικού χώρου αλλά και η ενιαία ανάδειξη των σημαντικότατων αρχαιολογικών θέσεων γύρω από το μνημείο της Παπούρας και στην περιοχή της Πεδιάδας Καστελίου. Τέλος, θεωρώντας ότι έχουμε ευθύνη όχι μόνο προς τα μέλη μας αλλά και προς όλους τους συναδέλφους, συναδέλφισσες και πολίτες που διαδήλωναν ενάντια στα σχέδια περιχαράκωσης και καταστροφής του μινωικού μνημείου στον λόφο Παπούρα, ενημερώσαμε το συμβούλιο ότι θα δημοσιοποιήσουμε τα ονόματα και την ιδιότητα των μελών που τυχόν θα υπερψήφιζαν την κατατεθείσα προμελέτη. Αυτό έφερε την αντίδραση του Γενικού Γραμματέα, κ. Διδασκάλου, ο οποίος ένιωσε ότι τα μέλη του ΚΑΣ απειλούνται λες και η ψήφος τους είναι μυστική… Το αποτέλεσμα ήταν ο ΣΕΚΑ να τεθεί ξαφνικά εκτός σύνδεσης… Βεβαίως, η δημοσιοποίηση των ψηφισάντων ήρθε την επόμενη κιόλας ημέρα από την ΕΦΣΥΝ.

Η απόφαση του ΚΑΣ συνιστά απαξίωση και ταφόπλακα για το ρόλο και την αποστολή του ΥΠΠΟ στη σύγχρονη κοινωνία. Δεν είναι μόνο το γεγονός ότι το όργανο αυτό αποφάσισε να βλάψει το συγκεκριμένο μνημείο χάριν του νέου αλλά και του παλαιότερου, στρατιωτικού, αεροδρομίου, χωρίς να εξετάσει πραγματικά τις εναλλακτικές λύσεις. Ούτε ότι το ΚΑΣ, όπως και σε άλλες περιπτώσεις, αποδεικνύει ότι έχει μετατραπεί σε πολιτικό εργαλείο, το οποίο εν προκειμένω εναντιώθηκε μάλιστα στην αρνητική εισήγηση που προήλθε από τον θεσμικό φορέα προστασίας και ανάδειξης της τοπικής Πολιτιστικής κληρονομιάς, δηλαδή την ΕΦΑΗ. Πολύ περισσότερο είναι ότι τα μέλη του, στην πλειοψηφία τους αρχαιολόγοι, παρότι έχουν τοποθετηθεί στο εν λόγω όργανο θεωρητικώς όχι με πολιτικά κριτήρια αλλά ως άτομα εγνωσμένου κύρους, στάθηκαν ενάντια στην αρχαιολογική δεοντολογία, όπως αυτή προκύπτει από το Σύνταγμα και την Αρχαιολογική Νομοθεσία. Έπραξαν δηλαδή, και ουσιαστικώς, και τυπικώς, παράνομα.

Για εμάς είναι ξεκάθαρο ότι η απόφαση περιχαράκωσης και ερήμωσης του μινωικού μνημείου ήταν προειλημμένη. Είναι ξεκάθαρο ότι το ΚΑΣ και τα μέλη του θα συνεχίσουν και στο μέλλον να αποφασίζουν για την προστασία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς με τα ίδια κριτήρια και με τον ίδιο τρόπο. Είναι, επίσης, ξεκάθαρο ότι όλοι εμείς, που η επιστημονική και η πολιτιστική μας συνείδηση έχει καλλιεργηθεί τόσο από το πνεύμα της αρχαιολογικής δεοντολογίας και των σπουδών μας όσο και από ανθρώπους, συναδέλφους, που και στο παρελθόν και τώρα πασχίζουν για την διάσωση και την ανάδειξη της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, θα συνεχίσουμε να αγωνιζόμαστε ενάντια στη θυσία των μνημείων μας στο βωμό του κέρδους.